این یک کار پایانی

این یک کار پایانی

در هر خانواده‌ای وقتی داوطلبی خود را برای شرکت در کنکور آماده می‌کند، معمولاً بیشتر والدین نیز پا به پای داوطلب کنکور را تجربه می‌کنند. حتی اگر در برخی از خانواده‌ها این موضوع شدت نداشته باشد، باز هم والدین و همچنین سایر اعضای خانواده، کنکوری بودن یکی از افراد خانواده و تاثیر آن بر فضای حاکم بر خانه و خانواده را بخوبی احساس می‌کنند. یکی از مسایلی که عموماً در دوره کنکوری بودن داوطلبان در هر خانواده اتفاق می‌افتد این است که بیشتر توجه خانواده‌ها و حتی خود جوانان، صرفِ برنامه‌ریزی برای شرکت در آزمون سراسری می‌شود و به دلیل مطالعه و کار مداوم، بعد از برگزاری آزمون سراسری، تا حدی از مشغله فکری خانواده‌ها کاسته می‌شود. در این بین، گاهی مساله انتخاب رشته مناسب مورد غفلت قرار گیرد؛ نه اینکه والدین، اقدامی برای انتخاب رشته فرزندان خود نکنند، بلکه به این دلیل که موضوع مهم و سرنوشت ساز انتخاب رشته تحت تاثیر مسایل گوناگون به حاشیه رانده می‌شود.

والدین دانش‌آموزانی که در کنکور شرکت کرده‌اند اکنون با دیدن رتبه دانش‌آموز خود و نتیجه کارنامه او، درواقع، نتیجه هجده سال پرورش و مراقبت از فرزند خود و دوازده سال مشقت‌های متعدد، از جمله انتخاب مدرسه مناسب و مراقبت‌های آموزشی چه در مدرسه چه در منزل، درس پرسیدن‌ها، همکاری در انجام تکالیف درسی، شب امتحان، دبیر خصوصی و ... را می­بینند. بر این اساس در ایام انتخاب رشته، والدین نیز در کنار داوطلبان در تکاپوی ویژه­ای هستند و هر کدام با هدف و مقاصد متفاوت، سعی در راهنمایی هرچه بهتر دانش‌آموز خود می‌کنند. از طرفی اهدافی که معمولاً دانش‌آموزان به دنبال آن هستند با آنچه که اولیای آنها در نظر می‌گیرند در برخی از موارد متفاوت است. این موضوع، هر سال در ایام انتخاب رشته مشکلاتی را در خانواده­ها به وجود می‌آورد و والدین و دانش­آموزان را وادار به بحث‌ها و تقابل‌هایی می‌کند­؛ به طوری که اولین موضوع مهم در انتخاب رشته بسیاری از مراجعان به مشاوران، به نزدیک کردن نقطه نظرات اولیا با دانش‌آموزان برمی­گردد.
خانواده‌های عزیز باید بدانند که انتخاب رشته، یکی از مهم­ترین و اصلی‌ترین کارهای کنکور است؛ زیرا یک انتخاب رشته درست و اصولی می‌تواند سرنوشت یک داوطلب را به کلی تغییر دهد؛ همان گونه که یک انتخاب رشته بد و شتابزده هم می‌تواند باعث بر باد رفتن تلاش‌ها و زحمات یکساله یک داوطلب شود؛ بنابراین، بسیار مهم است که افراد خانواده، بخصوص والدین، به هر شکل ممکن، داوطلب را در انتخاب رشته کمک و راهنمایی کنند. از جمله مهم‌ترین مسایلی که والدین در زمان اعلام نتایج اولیه و برای انتخاب رشته فرزندان کنکوری خود باید به آن توجه نشان دهند، موارد زیر است:
1-    فرزندانتان را سرزنش نکنید 
ممکن است که پس از اعلام نتایج اولیه آزمون سراسری، از رتبه و نتیجه فرزند خود اصلاً یا تا حدودی از این نتیجه راضی نباشید. درست است که به عنوان والدین داوطلب، آرزوی پیروزی و موفقیت او را دارید، اما این موضوع نباید باعث ناراحتی شما و سرزنش فرزندتان گردد. ممکن است که فرزند شما برای آزمونی که پشت سر گذاشته است، تلاش کرده باشد، اما نتیجه تلاش و زحماتش در امتحان منعکس نشده، یا اینکه توان پاسخگویی به سؤالات را نداشته یا اصلاً با بازیگوشی کنکور را جدی نگرفته باشد. به هر صورت، شما باید توجه داشته باشید که زمان به عقب باز نمی‌گردد و ناراحتی شما و سرزنش فرزندتان کاری از پیش نمی‌برد.
به جای عصبانیت و سرزنش، سعی کنید تا با این موضوع، به طور منطقی و اصولی برخورد کنید. اگر فکر می‌کنید که در صورت نشان ندادن ناراحتی خود، فرزندتان متوجه کم کاری یا شرایطی که به وجود نیاورده است، نخواهد شد یا احساس خواهد کرد که موضوع برای شما مهم نبوده است، به آرامی و دوستانه، موضوع را با او در میان بگذارید؛ مثلاً بگویید که از او انتظار بالاتری داشته‌اید یا حتماً مشکلاتی که خارج از پیش بینی بوده، باعث کسب این رتبه شده است. با او مانند یک دوست مهربان و صمیمی رفتار کنید و به دنبال علت شکست یا کم کاری فرزند خود باشید. به جای ایجاد جوّی تنش‌آلود و ناراحت کننده، با او دوستانه صحبت کنید و به فرزندتان اطمینان بدهید که در کنار وی خواهید بود و بهترین کار ممکن را در جهت کمک به او در این زمینه، انجام خواهید داد.
2-   دانشگاه، تنها راه نیست
بسیاری از والدین به دلیل علاقه به آینده فرزندشان، تمام سعی خود را مبذول می‌کنند تا او به هر قیمتی در بهترین رشته و دانشگاه قبول شود. بعضی از والدین هم با تعصب خاصی گمان می‌برند که ادامه تحصیل فرزندشان در دانشگاه، تنها را ممکن برای آینده و پیشرفت اوست؛ اما به خاطر داشته باشید که دانشگاه، تنها راه ممکن برای موفقیت و پیشرفت فرزندتان نیست و ممکن است که استعداد و توانایی‌های او در جایی دیگر و شغل و حرفه‌ای دیگر شکوفا شود؛ پس سعی کنید که به دور از تعصب و با واقع بینی خاص، بهترین‌ها را برای فرزندتان بخواهید. با وی صحبت کنید و از علایق و توانمندی‌هایش بپرسید. با مشاوران مجرب در ارتباط باشید و در نهایت اگر گمان کردید که فرزندتان، توان و استعداد حضور در آموزش عالی و کسب تحصیلات دانشگاهی را ندارد، موضوع را پس از بررسی فراوان با او در میان بگذارید. با این همه، تصمیم نهایی را به وی واگذار کنید تا او انتخاب کند که آیا پس از کسب یک رتبه بد، باز هم برای رفتن به دانشگاه تلاش می­کند یا نه.
3- قرار نیست که شما ادامه تحصیل دهید
برخی از والدین به هنگام انتخاب رشته به گونه ای رفتار می‌کنند که گویی قرار است خود آنها انتخاب رشته کرده و ادامه تحصیل دهند. این گروه از ابتدای ورود فرزندانشان به مقطع دبیرستان و حتی قبل از آن، سعی می‌کنند آرزوهایی را که در زمینه تحصیل و شغل داشته و بنا به دلایل مختلف به آنها دست نیافته­اند، به فرزند خود القا یا حتی تحمیل کنند. در انتخاب رشته این موضوع حادتر و بیشتر می‌شود؛ زیرا این گروه از والدین، علاقه دارند که فرزندشان آرزوهای آنها را برآورده کند.
به این موضوع توجه داشته باشید که فرزند شما هم علاقه‌مندی‌ها و آرزوهایی دارد. او چندین سال با تلاش و کوشش فراوان درس خوانده است تا به آنچه که خود می‌خواسته است، دست یابد. اکنون انتخاب رشته طبق خواست و آرزوی شما، باعث خواهد شد تا از طرفی وی به این نتیجه برسد که تلاشش بی فایده بوده است، و از طرف دیگر، نتواند آن طور که باید و لازم است، در رشته مورد نظر پیشرفت کند.
4-   به علایق او احترام بگذارید
همه والدین، فرزندان خود را دوست داشته و به آنها عشق می‌ورزند و همیشه برای فرزندان خود بهترین‌ها را خواسته و در این مسیر سعی و کوشش می‌کنند و برای رسیدن او به موفقیت و پیروزی، از انجام هیچ کاری دریغ نمی‌کنند. در این میان، برخی از والدین راه را اشتباه رفته و در انتخاب رشته، به گمان اینکه صلاح و خوبی فرزندان خود را می‌خواهند و بهتر از آنها به شرایط او آگاهند، علایق فرزندان خود را نادیده می‌گیرند.
 این موضوع را درنظر داشته باشید که بحث علاقه در انتخاب رشته، یکی از مهم‌ترین عوامل پیشرفت تحصیلی هر داوطلب است. تا وقتی داوطلبی به رشته‌ای علاقه نداشته باشد، نمی‌تواند یا به سختی قادر است که در آن رشته تحصیل کند؛ پس شما والدین عزیز! یکی از مسایل مهمی که می‌بایست در انتخاب رشته فرزندانتان به آن توجه کنید، میزان علاقه‌مندی او به رشته‌های گوناگون است. اگر متوجه شدید که فرزندتان به رشته یا رشته‌های خاصی علاقه‌مند است، قبل از اینکه در مقابل او جبهه­گیری کنید، با افراد مطلع مشاوره کنید و نظرات کسانی را که با آن رشته در ارتباطند و بخوبی به مسایل آن رشته اشراف دارند، جویا شوید و اگر به این نتیجه رسیدید که آن رشته برای فرزند شما مناسب نیست، با دلیل و منطق با او صحبت کنید. تا بتوانید بهتر و راحت‌تر فرزندتان را قانع نمایید.
5-   توانمندی‌های او را دریابید
یکی از عوامل مهم در انتخاب رشته، استعداد و توانایی فرد در ادامه تحصیل در آن رشته و شغلی است که در آینده به واسطه آن رشته باید به آن بپردازد. یکی از کارهای مهمی که والدین عزیز در انتخاب رشته فرزندان خود باید به آن توجه داشته باشند، همین مساله توانمندی‌ها و استعدادهای داوطلب است.
 برخی از والدین، به دلیل علاقه به رشته یا رشته‌هایی خاص، فرزندان خود را مجبور به انتخاب این رشته‌ها می‌نمایند؛ بدون اینکه توانمندی‌های فرزند خود را در نظر بگیرند. به خاطر داشته باشید که اگر فرزند شما در برخی از رشته‌ها توانمند نباشد یا استعداد لازم را نداشته باشد، به احتمال بسیار زیاد در ادامه تحصیل یا در بازار کار شکست خواهد خورد؛ پس واقع بینانه رفتار کنید و به دلیل عالی بودن برخی از رشته‌ها در نگاه شما، فرزندانتان را مجبور به انتخاب آنها نکنید. به این موضوع توجه کنید که هر چند بعضی از رشته‌ها در جامعه ما بازار کار بهتری دارند و مورد اقبال بسیاری از افراد قرار می‌گیرند، اما همگان در آنها موفق نمی‌شوند؛ به طور مثال، یک فرد خجالتی یا درون‌گرا نمی‌تواند وکیل خوبی شود و ....
برای انتخاب رشته خوب و اصولی، والدین باید با رجوع به خصوصیات و توانایی‌های فرزندشان و با استفاده از روش‌های مختلف، علایق و استعدادهای او را شناسایی کنند و از سوی دیگر، رشته های متفاوت را بشناسند تا دقیقاً بدانند که تحصیل در کدام رشته، موفقیت تحصیلی و سپس شغل خوبی را برای فرزندشان در پی دارد. همچنین پیش­بینی بازار کاری باید مدنظر قرار گیرد؛ به عنوان مثال، برخی از رشته‌ها مثل رشته مکانیک، رشته­ای کلیدی و مادر است و حیطه‌های گسترده کاری دارد؛ در مقابل، رشته هوا فضا، دارای دامنه کاری محدودی است. توجه به این تفاوت­ها به هنگام انتخاب رشته، بسیار ضروری است. نکته اینجاست که در هر زمانی، رشته های خاصی مدنظر است و بعضی از رشته­ها طی دوره­هایی، طرفداران زیادی پیدا می‌کند؛ اما این تغییرات و گرایش به برخی از رشته‌ها، اغلب مقطعی است؛ ضمن اینکه برخی از رشته‌ها به دلیل همپوشانی، در بازار کار یکدیگر را تحت تاثیر قرار می‌دهند؛ مثلاً نمونه دو رشته‌ای که به هم نزدیکند و بازار کار را تحت تاثیر قرار می‌دهند، رشته­های مدیریت صنعتی و مهندسی صنایع هستند.
6-   فرزند خود را با دیگران مقایسه نکنید
یکی از کارهایی که والدین عزیز پس از اعلام نتایج اولیه و در انتخاب رشته انجام می‌دهند، این است که فرزندان خود را با دیگر داوطلبان یا سایر افراد فامیل و آشنا که قبلاً کنکور داده‌اند، مقایسه می‌کنند و انتظار دارند که آنها نیز مانند این افراد باشند؛ مثلاً به فرزندان خود می­گویند: چرا دختر فلان فامیل توانسته در همان گروه آزمایشی رتبه خوبی کسب کند و تو نتوانسته­ای؟ پسر آن همسایه با رتبه نزدیک به رتبه تو رشته‌های خاصی را انتخاب کرده، ولی این کار را تو نکرده­ای؟ دختر عمه‌ات در رشته مهندسی کامپیوتر تحصیل می‌کند و تو هم می‌بایست حتماً این رشته را به عنوان اولویت‌های اول خود انتخاب کنی و .... علاوه بر اینکه این مقایسه‌ها بسیار بد و مخرب است و باعث نارضایتی و دلخوری فرزند شما می‌شود، باعث می‌شود تا استعدادها و علایق فرزندانتان نادیده گرفته شود. چه بسا فرزند شما در زمینه و رشته دیگری دارای استعداد و توانایی باشد و بتواند به موفقیت زیادی در آن زمینه برسد؛ پس این مقایسه‌ها نه تنها خوب نیست، بلکه مخرب نیز هست.
والدین عزیز! برای هر چه بهتر و مطلوب­تر انتخاب رشته کردن فرزندانتان و موفقیت او، حتماً به نکات زیر توجه فرمایید:
الف - از ارایه نظرات سلیقه‌ای و شخصی درباره خوبی و بدی رشته های دانشگاهی خودداری نمایید. به جای انجام این کار می‌توانید از اساتید، کارشناسان، پژوهشگران و دانشجویان این رشته‌ها به اتفاق فرزندتان تحقیق کرده و تصمیم را به او واگذار کنید.
ب - با استفاده از نظرات و راهنمایی مشاوران و افراد کارشناس، درباره آینده شغلی و چشم اندازهای هر یک از رشته‌های دانشگاهی کسب اطلاعات نمایید و در این جلسات، دانش آموز خود را همراهی کنید.
پ - از مشورت با افراد منفی باف و ناموفق پرهیز نموده و فضای ذهنی خود و دانش آموز خود را با افکار و اندیشه‌های منفی پر نکنید. در هر رده شغلی و جامعه آماری، بعضی‌ها موفق و بعضی‌ها غیرموفق هستند؛ اما این مطلب دلیلی بر خوبی و بدی هیچ رشته‌ای نیست.
ت - محور ادامه تحصیل فرزند خود را مبنی بر دانشگاه‌های معتبرتر قرار دهید. فارغ‌التحصیلی از یک دانشگاه معتبر، بهتر می­تواند می‌تواند به اشتغال فرزند شما پس از فراغت از تحصیل کمک کند.
ث - اگر دانش‌آموزی در باره موضوع خاصی در انتخاب رشته و محل تحصیل سرسختی می‌کند و این مطلب برای شما غیرمنطقی و پذیرفتنی نیست، سعی کنید با طرح سؤالات مشخص و صریح، علت سرسختی او را جویا شوید.
ج - درصورتی که اختلاف نظر بین دانش‌آموز و اولیا وارد فضای پر از تنش و لجاجت شود، بهتر  است که از یک کارشناس مشورت گرفته و از او بخواهید تا این مساله را به نیابت از هر دو طرف پیگیری کند. فراموش نکنید که دانش‌آموزان در این شرایط سنی تمایل شدیدی به حفظ استقلال رای دارند. اصولاً مشورت گرفتن از یک نفر از دانشجویان موفق، که از نظر سنی هم با دانش‌آموز نزدیک‌تر است، می‌تواند در این زمینه مؤثرتر باشد. در صورتی که تمایل دارید موضوع خاصی را به دانش آموز خود بگویید، می‌توانید ابتدا با آن فرد در این باره صحبت کرده و از نقطه نظر او مطلع شوید و سپس از او بخواهید که با دانش‌آموز شما در این مورد صحبت نماید.
7-   به رشته یا دانشگاه خاصی تاکید نکنید
از فرزند خود بخواهید که در مورد رشته‌های انتخابی‌اش و همچنین دلایل انتخابش به شما توضیح بدهد. ضمناً به ارزش‌ها و علایق فرزند خود احترام بگذارید و اگر اشتباه یا خطایی مشاهده می‌کنید، تلاش کنید که آن را به صورت منطقی رفع نمایید. شرایط و جوّ روانی مساعدی در خانواده ایجاد نمایید و روحیه فرزند خود را به شکل متعادل و نه به صورت افراطی تقویت نمایید. حساسیت و بی‌تابی بیش از حد شما باعث کاهش انگیزه‌های فرزندتان می‌شود؛ بنابراین، با توجه به شناختی که از روحیات و توانایی‌های فرزند خود دارید، واقع گرا باشید.

حساسیت بی‌جا نداشته باشید و مشتاق‌تر و بی تاب‌تر از فرزندتان رفتار نکنید و بدانید که او بیش از همه نگران شرایط و آینده خود است.  همچنین از ملزم کردن فرزند خود به گرفتن مشاوره‌های متعدد بپرهیزید.

منبع : پیک سنجش

پاسخ دهید

هیچ نظری تا کنون برای این مطلب ارسال نشده است، اولین نفر باشید...